Søk i denne bloggen

søndag 25. september 2022

Kapittel 2022 #3


God morgen på siste dag i by'n!

Torsdag kveld og fredag morgon regna det i bøtter og spann, og eg sover dårleg i regn. Etter frokost letta veret, og når sola skin i Stavanger er livet herleg. Ein liten spasertur, innom Norli for å kikke på den nye biografien om dronning Elizabeth, kaffi og skravling med Ida før første post.

Lunsjlesing er ein måte å knytte namn til ansikt, og i dag var det Agnar Lirhus, Kjersti Anfinnsen og Per Petterson som las frå sine bøker. Skravling med Marianne før me gjekk i kjelleren og høyrte på Kjersti Anfinnsen i samtale med psykolog og spaltist i A-magasinet, Frode Thuen. Meget interessant samtale, og bøkene må lånes over helga. Så bar det oppover trappene for å få med seg Skeive linjer i norsk historie. Denne posten kunne med fordel vore langt betre. Når foredragsholder er meget nervøs, og i tillegg bruker Powerpoint-presentasjon går lufta litt ut av meg. Professor Hanne Marie Johansen kunne sitt fag, men det virka på meg som om ho ikkje hadde studert sine eigne notater eller korleis PPP virka.

Tok ein tidleg kveld med sushi.

Lørdag vakna eg til strålande sol, og morgonfuglen tok seg ein tur tilbake til Løvås bruktbu. Her fant eg fleire bøker eg vil lese, og kvar gong tenker eg at her må eg oftere. Første post på programmet var Selma Lønning Aarø i samtale med journalist Jan Zahl. Aarø er etter det eg forstår kjent for sin satiriske stil, og det må undersøkes over helga. Humoristisk og bra post. 

Bokhuset er i ei sidegate eit par minutt frå Sølvberget, og her held Pelikanen forlag til. I samarbeid med Kritikerlaget og Tekstallianse Vestlandet inviterte dei til Hva skal vi med kritikken? Kritikerne Thomas Helmich Pedersen og Kjetil Røed svarte på spørsmål og diskuterte med kulturredaktør og forfatter Thomas Espevik. Det vart ein forfriskande og interessant samtale med meiningssterke stemmer. 
- For mykje litteraturkritikk i avisene kontra kor mykje som blir lest?
- Korleis få ungdommen til å lese bøker?
- Er litteraturkritikken i fritt fall, eller har den vore det i mange årtier?
- Kva med kritikk av anna kultur enn litteratur?
- Skal bare dei store forfatterne få kritikk i avisene? Kva då med mindre forlag/debutanter?

Og sikkert meir som eg ikkje husker nå. Eg gjekk derifrå med sprett i beina, og eit ønske om å bidra i formidling av litteratur. Det tok si tid før me kom oss ut av Bokhuset så me tok kaffi og mat med dottera til Marianne før neste post, Mellom fiksjon og virkelighet.

Forfatter Mathias R. Samuelsen inviterte til samtale med Victoria Kielland, Selma Lønning Aarø og Janne Stigen Drangsholt om brotet mellom fiksjon og virkelighet. Dei har alle skrevet om autofiksjon eller eksofiksjon, altså fiksjonsbøker om kjente personer eller personer som likner tilsynelatende på forfatteren sjølv. Det vart ein lettbeint og interessant samtale, og står ut som noko av det betre på Kapittel.

Raskt bytte ned i kjelleren for Kritisk kvartett. Tidlegare nemnte Frode Helmich Pedersen hadde med seg sine faste makkere Eirik Vassenden og Carina E. Beddari samt gjestemakker Eivind Myklebust. Dei diskuterte Michel Houellebecqs Tilintetgjøre, Kjartan Fløgstads Habeas Corpus og Mathias Faldbakkens Stakkar. Underhaldande post. Rett opp igjen til Møteplassen for Fra ligging til legging. Samlivsterapeut Cathrin Sagen er gift med komiker Steinar Sagen. Dei møttes til samtale med psykolog Sissel Gran om temaet korleis overleve småbarnstida. Og viss du trudde at samlivet blir betre om den eine parten er samlivsterapeut så tar du skammelig feil. Morsom til dei grader, og når alle byr på seg sjølv blir det lattermildt.

Forfatter (eller eit kulturhus i seg sjølv) Tore Renberg og musiker Frank "Tønes" Tønnesen vart begge 50 år i år (i henholdsvis august og april) og dette ønska Kapittel å feira. Eg hadde ikkje billett, kun pressepass, og stod nærmest og tigga for å kome inn. Fekk beskjed om at eg då måtte stå bakerst - null problem (det var jo utsolgt og stinn brakke). Fekk kontrabeskjed ca 10 min seinare om ledig plass på galleriet, men takka nei. Eg stod meget godt bak, og hadde vegg å lene meg inntil. Det vart underhaldande timer med bokopplesing, god musikk, helsing frå Karl Ove Knausgård og samtale med Kari Slaatsveen. Eg må med skam melde at eg har kun lest to bøker frå Renberg, og skal ta med meg både bøkene (til begge) og musikken til Tønes utover i hausten.

I dag, søndag, skjer det og ting på programmet, men bydamen må ta med seg kofferten og toge heimover. På instakontoen elidaleser er det eit høgdepunkt og der ligger det bilete frå festivalen. 

Eg gler meg allerede til neste gong!

XOXO

fredag 23. september 2022

Kapittel 2022 #2


God morgon frå hotellrommet i Stavanger! 

Onsdag kveld tok eg sykkelen og tråkka til Bryne på Hulda-fest. Hulda Garborg er 160 år i år, og Garborgsenteret på Bryne er 10 år, så då var det fint med kake og gode diskusjoner. Foredraget med Helene Uri skulle i utgangspunktet ha vore i januar dette året, men på grunn av Covid vart det utsatt og satt i forbindelse med Kapittel. Helene Uri snakka om kvinner, menn og språk og ein heil del andre ting. For meg som nyleg har lest Uris bok Hvem sa hva? Kvinner, menn og språk var det ein del repetering, men i ein sal der 90% var kvinner vart det mykje risting på hodet av ting som er meget mannsdominert i språket. Etter ein pause satte Helene Uri seg i sofaen med forfatter Tharaniga Rajah og professor Janne Stigen Drangsholt for å diskutere Hulda Garborgs debutroman Et frit Forhold frå 1892. Det vart ein god diskusjon og romanen er tilgjengelig for lesing via Nasjonalbiblioteket (ekstern lenke).

Torsdag morgon tok eg toget innover til Stavanger, åt frokost, sjekka inn på hotellet og la frå meg kofferten. Nå var det på tide med festival i by'n! Første post vart bokprat om Den jødiske familien Glass. Journalist og forfatter Hadley Freeman visste at farmora hadde budd i Paris før Hitler kom til makta, og det vart ein historie med to verdskriger og ein familie i tre generasjoner. Eg leser lite frå og om krigen, men slektsforskeren i meg klør i fingrene etter å lese denne. Neste post vart lunsjlesing i Salongen. Forfatterne Jan Kjærstad, Erlend O. Nødtvedt og Thomas Marco Blatt las frå sine romaner En tid for å leve, Mordet på Henrik Ibsen og Vi kom fra Liverpool. Nødtvedt si bok har eg heime, og med hans bergensdialekt vart det meget godt lest.

Pause med litt mat og kaffi med Marianne, ein liten kikk innom festivalbokhandelen på plassen utføre Sølvberget og plutselig gjekk me på Ida Sagberg. Kjekt å treffe Ida som eg har snakka så mykje med på sosiale medier. Eg og Marianne tok oss ein spasertur oppover Pedersgata mot Løvås bruktbu, og her må eg tilbake ein anna dag. Innom hotellet for å skifte veske, og sette kofferten på rommet.

Kl 17 tok me turen tilbake til Salongen for å høyre Helene Uri. Ho kjem ut med ny bok i slutten av oktober, Håndbok i kjønnsnøytralt språk, og ga oss ein innføring i korleis bli meir bevisste språkbrukere. Det vart litt repetisjon for meg som høyrte ho kvelden før, men igjen i ein sal full av mennesker blir det så levande. Boka må leses!

Marianne hadde fått invitasjon til Gyldendals Forfatterene kommer, og eg fekk vera med. På Gaffel og Karaffel eit steinkast frå Fargegata fekk me først servert middag før innføring i hvilke bøker som kjem frå Gyldendal, også var det forfatterintervjuer. Journalist Hilde Sandvik intervjua Jenny Jordahl, Ørjan N. Karlsson, Are Sende Osen, Trude Marstein og Bent Høie. Mi leseliste blir ikkje mindre av slike kvelder, men det er eit luksusproblem.

Ein meget fin første dag i by'n! Eg legger ut bilete på instagram heile helga på elidaleser så stikk gjerne innom der.

XOXO

søndag 11. september 2022

Kapittel 2022 #1


Den store litterære festivalen i Stavanger er Kapittel-festivalen. I år blir det arrangert 21.-25. september, og eg skal tilbringe torsdag-søndag i by'n. Det er alltid interessant og spesielt kjekt for meg som kjenner Stavanger så godt. I tillegg er det luksus å sette meg på bussen, køyre ein halvtimes tid og vips er eg framme.

Temaet i år er BRUDD, og som alltid foregår det meste på Sølvberget.

Eg har lyst til å begynne med lunsjlesing torsdag. Då er det Jan Kjærstad, Erlend O. Nødtvedt og Thomas Marco Blatt som leser frå sine siste romaner. Kielland-salong seinere på ettermiddagen med Jan Kjærstad og Erlend O. Nødtvedt har eg og lyst til å få med meg. Den kenyanskfødde britisk-somaliske poeten Warsan Shire har tatt verda med storm med diktsamlinga Eg lærer mor mi å føde. Ho kjem til Kapittel som det siste arrangementet torsdag.

Fredag er det Kielland-foredraget med Karl Ove Knausgård som er trekkplasteret. Eg undrer meg over om det blir mogleg å koma inn der med pressepass når det nå står få billetter tilgjengelig, men eg tar ikkje sorgene på forskot. Før det skjer er det lunsjlesing og arrangement med Per Petterson på programmet. Sofi Oksanen er Nobelpris-vinner og ho er på eit arrangement seinare.

Lørdag har eg lyst til å få med meg Peter F. Strassegger og Mathias R. Samuelsen. Begge har skrevet bøker om egne bestefedres erfaringer frå andre verdskrig.

Heile programmet finner du HER!

Eg gler meg til Kapittel, og viss du er der ikkje ver redd for å si hei.

XOXO

tirsdag 6. september 2022

The 2022 Booker Prize | Kortliste


6 bøker har fått plass på årets kortliste:

* NoViolet Bulawayo: Glory (Chatto Windus, Vintage)
* Percival Everett: The Trees (Influx Press)
* Alan Garner: Treacle Walker (4th Estate, HarperCollins)
* Shehan Karunatilaka: The Seven Moons of Maali Almeida (Sort of Books)
* Claire Keegan: Small Things Like These (Faber)
* Elizabeth Strout: Oh William! (Viking, Penguin)

Kortlista er på plass, og eg må ha vore meget god til å plukke ut bøker den siste månaden for eg mangler bare å lese to av seks bøker. Everett og Karunatilaka bør skrive meget gode bøker for dei fire eg har lest var ikkje min smak. God lesnad!

XOXO

søndag 4. september 2022

"Den norske drømmen" av Kadafi Zaman

Kadafi Zaman (f. 1973) er ein norsk-pakistansk journalist, lokalpolitiker og forfatter. Han har gjennom sitt arbeid som journalist dekka fleire store internasjonale hendingar gjennom åra. I 1999 skreiv han boka Norge i svart, hvitt og brunt og hadde ein tekst med i boka Norsk nok i 2022. Den norske drømmen er ei memoarbok som kom ut i 2021.

Kadafi Zaman har vore journalist for TV2 i fleire år, og det er slik eg veit kven han er. Når det har skjedd store hendingar i utlandet har Zaman aldri vore langt vekke. Tilværelsen kunne fort ha vore annleis om faren hans hadde valgt å bli i Pakistan. For 50 år sidan valgte Kadafi Zamans far å reise saman med tre venner til Noreg frå Pakistan. Her jobba han doble skift for å sikre ei framtid for sine barn. Som norsk-pakistaner er Kadafi Zaman stolt av sitt opphav og har og har hatt god kontakt med sitt opphav. Han angrer imidlertid på at han ikkje spurte besteforeldrene meir om deira liv då dei levde. Som slektsgransker kan eg forstå den tanken.

Zaman fortel opent og fargerikt om kvar han kjem frå, og det han brenner for: Å formidle nyheter til det norske folk. Han har sjelden vore langt vekke frå dei største nyhetene, og takker si kone for tilliten og måten ho har haldt familien saman. Den hendinga som står sterkast i nordmenns nyhetsbilete er masseskytinga på Utøya i 2011. Zaman hadde vore ute med ein kamerat kvelden før. Fredag 22. juli hadde han eit oppdrag: Å finne ein imam som kunne gifte hans norske venninne med sin muslimske kjærast. Utan at familien visste om det. Zaman og kameraten skulle etter vielsen heim til Lier, men det kom til å ta si tid. Då Kadafi Zaman fekk nyss om skytinga i regjeringskvartalet meldte han seg straks til teneste. Etter ei tid ringte han heim til familien og fekk vite at alle var samla heime hjå Zaman. Då var ikkje gjerningsmannen kjent, men Zaman-familien håpte det ikkje var ein muslim. Eit familiemedlem torte ikkje å gå ut med søpla i frykt for å bli sett før identiteten til gjerningsmannen vart kjent. 

Masseskytinga på Utøya er bare ein av dei mange hendingane, og det er meget interessant å vite meir om korleis ein journalist som Kadafi Zaman går fram for å kome til nyhetsbiletet. I lydboka leser han sjølv, og som med Abid Rajas bok blir det meir dybde over boka. Anbefales!

XOXO

| Forfatter: Kadafi Zaman | Utgitt: 2021 | Format: Innbundet, 193 sider | Forlag: Kagge |

lørdag 3. september 2022

"Min skyld. En historie om frigjøring" av Abid Q. Raja

Abid Q. Raja (f. 1975) er ein norsk-pakistansk advokat, politiker og forfatter. Som advokat jobba han med strafferett, prosess, fast eiendom og kontrakstrett; som politiker har han vore kultur- og likestillingsminister (2020-2021) og er i dag stortingsrepresentant for Venstre. Min skyld er hans tredje bok etter bøkene Talsmann (2008) og Dialog - Om vold, undertrykkelse og ekstremisme (2010). Eg har høyrt Min skyld i forbindelse med Malin/Readygoreads (ekstern lenke) #sakprosaseptember.

Abid Raja er blitt kalt brautende, breial, poserende og dominerande. Lite visste det norske folk om hans barndom, ungdomstid og kamp for kjærleiken. Livet har handla om å skjule handikappet han vart fødd med, om å gøyme blåmerker og telefonen til barnevernet. 

Abid Raja har tatt ein klassereise frå ein liten leilighet i Iladalen til hus med kone og barn på Ekeberg. Hans stødige livspartner, Nadia Ansar, har fått han til både lege og psykolog for å bearbeide barndom og sjukdom. Det var aldri gitt at det skulle bli dei to, då dei er av ulike kaster. Abid Raja stod til tider fjellstøtt i si avgjerd om at det måtte bli Nadia eller ei etnisk norsk kvinne. 25 år seinare deler dei fortsatt seng og avis.

Det ga ein egen dybde til boka då Abid Raja leser sjølv i lydboka. Han fortel sjølv om skam og skuld, og ender opp med at livet akkurat nå er ganske greit. Då boka kom ut i 2021 slo den ned som ei bombe med alt den innehaldt og eg kan ikkje anna enn å vera imponert over alt Raja deler i boka. Eg sitter igjen med få spørsmål, men eitt er dominerande: Kva syns foreldrene om boka? Etter det eg høyrer i boka er ikkje forholdet mellom Raja og foreldrene hjertelig, men akseptabelt. Om du ikkje har lest boka ennå, les den. Begynnelsen er vond, men det blir betre. Anbefales!

XOXO

| Forfatter: Abid Q. Raja | Utgitt: 2021 | Format: Innbundet, 240 sider | Forlag: Cappelen Damm | 

torsdag 1. september 2022

Lesesirkel 1001 bøker | Mannleg forfattar


Det er 1. september, og tid for årets niende kategori i lesesirkelen. Kategorien i september er Mannleg forfattar, og her er det mykje å velge blant. Eg har valgt ei ulest bok av Ernest Hemingway, A Farewell to Arms.

Eg vil i år som i fjor sjekke i det stille om boka du har valgt er på den offisielle lista, og mi liste er finsjekket og oppdatert så bruk gjerne den. Eg håper dykk set pris på at eg sjekker boka/bøkene dine, og eg ser og det er liv i emneknaggen #elidas1001lesesirkel på Instagram. I begynnelsen av oktober i fjor laga eg ei gruppe på Goodreads for lettare å få beskjed om kva den enkelte har lest i sirkelen. Bruker du Goodreads, men er ikkje medlem av gruppa og har lyst til det så gi beskjed så kan det ordnes!

Eg set stor pris på eit vink om du har lest i dei ulike kategoriane for sjølv om eg er (i mine auge) ekstremt god til å sjekke ulike sosiale medier så er det ikkje alt eg får med meg. Spør og grav om du lurer på noko, og premiering blir det garantert! God lesnad!

XOXO